آرسنال و چلسی؛ تاریخچه رقابت دو تیم لندنی

رقابت آرسنال و چلسی یکی از مهم‌ترین دربی‌های فوتبال لندن است؛ جدالی میان قرمزهای شمال لندن و آبی‌های غرب شهر که بیش از یک قرن قدمت دارد. برخلاف بعضی از دربی‌هایی که از ابتدا با دشمنی شدید شکل گرفتند، حساسیت بازی آرسنال و چلسی در طول زمان تغییر کرده و به‌خصوص از اواخر دهه ۱۹۹۰ و آغاز قرن بیست‌ویکم به یکی از بزرگ‌ترین رقابت‌های فوتبال انگلیس تبدیل شده است.

دو تیم برای نخستین بار در سال ۱۹۰۷ مقابل یکدیگر قرار گرفتند و همان بازی نیز اهمیت تاریخی ویژه‌ای داشت: چلسی و وولویچ آرسنال نخستین دربی لندن در سطح اول فوتبال انگلیس را برگزار کردند. از آن زمان تا ۶ سپتامبر ۲۰۲۶، آرسنال و چلسی در رقابت‌های رسمی ۲۱۶ بار با یکدیگر روبه‌رو شده‌اند.

چرا آرسنال و چلسی رقیب یکدیگر هستند؟

آرسنال و چلسی از یک محله نیستند؛ آرسنال در شمال لندن و چلسی در غرب لندن قرار دارد. به همین دلیل این مسابقه از نظر جغرافیایی با دربی‌هایی مانند آرسنال و تاتنهام تفاوت دارد. با این حال، قرار گرفتن دو باشگاه در یک شهر و رقابت دائمی برای تبدیل شدن به قدرت اول فوتبال لندن، زمینه شکل‌گیری این دشمنی ورزشی را فراهم کرد.

برای بخش بزرگی از قرن بیستم، آرسنال از نظر قهرمانی‌های داخلی باشگاه موفق‌تری بود. اما از اواخر دهه ۱۹۹۰ و به‌خصوص در دهه ۲۰۰۰، چلسی به یکی از مدعیان اصلی فوتبال انگلیس تبدیل شد. از این مقطع، تقابل دو تیم دیگر فقط یک دربی شهری نبود؛ آنها برای قهرمانی لیگ، جام‌های داخلی و حتی رقابت‌های اروپایی مستقیماً مقابل یکدیگر قرار گرفتند.

یکی از مهم‌ترین نقاط تغییر موازنه در سال ۲۰۰۵ رقم خورد. چلسی پس از ۲۰ مسابقه لیگ بدون پیروزی مقابل آرسنال سرانجام با گل دیدیه دروگبا در استمفوردبریج پیروز شد و طی سال‌های بعد روند تقابل دو باشگاه به‌طور محسوسی تغییر کرد.

اولین بازی آرسنال و چلسی؛ آغاز دربی لندن در سال ۱۹۰۷

اولین مسابقه رسمی دو تیم در ۹ نوامبر ۱۹۰۷ در استمفوردبریج برگزار شد. آرسنال در آن زمان هنوز با نام Woolwich Arsenal شناخته می‌شد و چلسی نیز تنها دو سال از تأسیسش می‌گذشت.

بیش از ۵۵ هزار تماشاگر برای دیدن مسابقه‌ای که نخستین دربی لندن در سطح اول فوتبال انگلیس بود به استمفوردبریج رفتند. چلسی با دو گل جورج هیلسدون بازی را ۲ بر یک برد و نخستین پیروزی تاریخ این رقابت را ثبت کرد.

این بازی آغاز رقابتی شد که بیش از یک قرن بعد همچنان یکی از مهم‌ترین مسابقات باشگاهی پایتخت انگلیس است.

تایم‌لاین رقابت آرسنال و چلسی

تاریخ این دربی را می‌توان از چند نقطه عطف مهم دنبال کرد؛ مسابقاتی که هرکدام به شکلی رابطه دو باشگاه را تغییر دادند.

۱۹۰۷؛ نخستین دربی سطح اول لندن

چلسی در اولین تقابل رسمی دو تیم، وولویچ آرسنال را ۲ بر یک شکست داد. این مسابقه اولین بازی دو باشگاه لندنی مقابل یکدیگر در بالاترین سطح فوتبال انگلیس بود.

۱۹۳۵؛ رکورد تاریخی استمفوردبریج

در اکتبر ۱۹۳۵، ۸۲٬۹۰۵ نفر بازی چلسی و آرسنال را در استمفوردبریج تماشا کردند. مسابقه با تساوی ۱-۱ تمام شد، اما تعداد تماشاگران آن همچنان رکورد رسمی حضور تماشاگر در ورزشگاه استمفوردبریج محسوب می‌شود.

۱۹۹۸؛ پنج گل چلسی در هایبری

چلسی در دور چهارم جام اتحادیه فصل ۹۹-۱۹۹۸ با نتیجه ۵ بر صفر آرسنال را در هایبری شکست داد. این نتیجه همچنان بزرگ‌ترین برد خارج از خانه چلسی مقابل آرسنال است.

۲۰۰۲؛ آرسنال فینال جام حذفی را برد

آرسنال و چلسی در فینال FA Cup سال ۲۰۰۲ مقابل یکدیگر قرار گرفتند. گل‌های ری پارلور و فردی لیونبرگ پیروزی ۲ بر صفر آرسنال را رقم زد و توپچی‌ها چند روز بعد با قهرمانی لیگ، دبل داخلی خود را کامل کردند.

۲۰۰۴؛ چلسی آرسنال را از لیگ قهرمانان حذف کرد

دو تیم در یک‌چهارم نهایی لیگ قهرمانان اروپا ۰۴-۲۰۰۳ با یکدیگر روبه‌رو شدند. بازی رفت در استمفوردبریج ۱-۱ شد و آرسنال در دیدار برگشت در هایبری نیز ابتدا جلو افتاد، اما گل‌های فرانک لمپارد و وین بریج ورق را برگرداند. گل دقیقه ۸۷ بریج، چلسی را برای نخستین بار به نیمه‌نهایی لیگ قهرمانان رساند.

۲۰۰۵؛ پایان طلسم چلسی مقابل آرسنال

چلسی با گل دروگبا در استمفوردبریج ۱ بر صفر آرسنال را شکست داد و به روند ۲۰ مسابقه لیگ بدون برد مقابل توپچی‌ها پایان داد. این مسابقه به یکی از نمادهای تغییر قدرت میان دو باشگاه در دهه ۲۰۰۰ تبدیل شد.

۲۰۰۷؛ دروگبا فینال جام اتحادیه را تعیین کرد

آرسنال در فینال جام اتحادیه با گل تئو والکات جلو افتاد، اما دیدیه دروگبا دو بار گلزنی کرد تا چلسی در ورزشگاه میلنیوم کاردیف ۲ بر یک پیروز شود و جام را بالای سر ببرد.

۲۰۱۴؛ سنگین‌ترین شکست آرسنال مقابل چلسی

مسابقه هزارم آرسن ونگر روی نیمکت آرسنال به یکی از تلخ‌ترین روزهای دوران او تبدیل شد. چلسی با نتیجه ۶ بر صفر پیروز شد؛ نتیجه‌ای که همچنان بزرگ‌ترین برد تاریخ چلسی مقابل آرسنال است.

۲۰۱۷؛ آرسنال قهرمان جام حذفی شد

آرسنال در فینال FA Cup سال ۲۰۱۷ با گل‌های الکسیس سانچز و آرون رمزی، چلسی را ۲ بر یک شکست داد و سیزدهمین قهرمانی خود در جام حذفی را به دست آورد.

۲۰۱۹؛ فینال اروپایی در باکو

برای نخستین بار آرسنال و چلسی در یک فینال اروپایی مقابل یکدیگر قرار گرفتند. چلسی در فینال لیگ اروپا در باکو با گل‌های اولیویه ژیرو، پدرو و دو گل ادن هازارد، آرسنال را ۴ بر یک شکست داد.

۲۰۲۰؛ دومین شکست چلسی در فینال FA Cup مقابل آرسنال

چلسی با گل کریستین پولیشیچ خیلی زود جلو افتاد، اما پیر امریک اوبامیانگ دو بار گلزنی کرد تا آرسنال ۲ بر یک پیروز شود و چهاردهمین FA Cup تاریخ خود را فتح کند.

۲۰۲۴؛ پاسخ پنج‌گله آرسنال

در آوریل ۲۰۲۴، آرسنال در ورزشگاه امارات چلسی را ۵ بر صفر شکست داد. لئاندرو تروسار گل نخست را زد و بن وایت و کای هاورتز هرکدام دو گل به ثمر رساندند. این نتیجه بزرگ‌ترین پیروزی تاریخ آرسنال مقابل چلسی شد.

۲۰۲۶؛ نبرد دو تیم برای فینال جام اتحادیه

آرسنال در نیمه‌نهایی جام اتحادیه فصل ۲۶-۲۰۲۵ ابتدا چلسی را در استمفوردبریج ۳ بر ۲ شکست داد و سپس با گل دیرهنگام کای هاورتز بازی برگشت را در امارات ۱ بر صفر برد. توپچی‌ها با نتیجه مجموع ۴ بر ۲ راهی فینال شدند.

۲۰۲۶؛ ادامه برتری آرسنال در لیگ

در ۶ سپتامبر ۲۰۲۶، چلسی با گل زودهنگام مورگان راجرز در ورزشگاه امارات پیش افتاد، اما گل‌های کای هاورتز و مارتین اودگارد باعث شد آرسنال بازی را ۲ بر یک ببرد.

آمار بازی‌های آرسنال و چلسی

تا پایان مسابقه ۶ سپتامبر ۲۰۲۶، دو تیم ۲۱۶ بار در رقابت‌های رسمی مقابل یکدیگر قرار گرفته‌اند. آرسنال در ۸۸ بازی پیروز شده، چلسی ۶۶ برد دارد و ۶۲ مسابقه نیز مساوی شده است. پیش از آخرین دیدار، آمار رسمی چلسی ۲۱۵ مسابقه، ۶۶ برد، ۶۲ تساوی و ۸۷ شکست را ثبت کرده بود؛ پیروزی آرسنال در مسابقه بعدی تعداد بردهای توپچی‌ها را به ۸۸ رساند.

دیدیه دروگبا با ۱۳ گل بهترین گلزن تاریخ تقابل آرسنال و چلسی است. بابی تمبلینگ نیز برای چلسی ۱۰ گل مقابل آرسنال به ثمر رسانده و دروگبا در دوران حضورش در استمفوردبریج به یکی از نمادهای این دربی تبدیل شد.

مهم‌ترین نتایج تاریخ آرسنال و چلسی

تقابل این دو تیم بارها در مسابقات تعیین‌کننده لیگ و جام‌های حذفی برگزار شده و پنج بار نیز مستقیماً در فینال یک جام معتبر مقابل یکدیگر قرار گرفته‌اند.

بزرگ‌ترین اختلاف گل در این رقابت همچنان متعلق به پیروزی ۶ بر صفر چلسی در سال ۲۰۱۴ است، در حالی که برد ۵ بر صفر آرسنال در سال ۲۰۲۴ رکورد توپچی‌ها مقابل آبی‌های لندن محسوب می‌شود.

پنج فینال مستقیم آرسنال و چلسی

یکی از ویژگی‌هایی که رقابت آرسنال و چلسی را از بسیاری از دربی‌های لندن متمایز می‌کند، تعداد فینال‌های مستقیمی است که دو تیم مقابل یکدیگر برگزار کرده‌اند.

تا امروز، آنها در پنج فینال مهم روبه‌روی یکدیگر قرار گرفته‌اند:

• جام حذفی ۲۰۰۲: آرسنال ۲-۰ چلسی
• جام اتحادیه ۲۰۰۷: چلسی ۲-۱ آرسنال
• جام حذفی ۲۰۱۷: آرسنال ۲-۱ چلسی
• لیگ اروپا ۲۰۱۹: چلسی ۴-۱ آرسنال
• جام حذفی ۲۰۲۰: آرسنال ۲-۱ چلسی

بنابراین آرسنال سه فینال مستقیم و چلسی دو فینال را برده است. مهم‌ترین تفاوت این پنج مسابقه نیز این است که فینال ۲۰۱۹ تنها فینال اروپایی تاریخ دو باشگاه مقابل یکدیگر بوده است.

مقایسه افتخارات آرسنال و چلسی

یکی دیگر از دلایل اهمیت این دربی، تفاوت جالب در نوع موفقیت‌های دو باشگاه است. آرسنال سابقه قوی‌تری در رقابت‌های داخلی انگلیس دارد، در حالی که چلسی افتخارات اروپایی و جهانی بیشتری کسب کرده است.

آرسنال در فصل ۲۶-۲۰۲۵ چهاردهمین قهرمانی خود در سطح اول فوتبال انگلیس را به دست آورد و تعداد جام‌های مهم تاریخ باشگاه را به ۳۲ رساند. چلسی نیز در سال ۲۰۲۵ با فتح لیگ کنفرانس اروپا و جام جهانی باشگاه‌ها مجموعه افتخارات بین‌المللی خود را گسترش داد.

این جدول به‌خوبی تفاوت تاریخی دو باشگاه را نشان می‌دهد. آرسنال با ۱۴ قهرمانی لیگ و رکورد ۱۴ FA Cup در فوتبال داخلی انگلیس جایگاه برجسته‌تری دارد، اما چلسی دو بار قهرمان لیگ قهرمانان شده و با قهرمانی لیگ کنفرانس در سال ۲۰۲۵، نخستین باشگاهی شد که هر پنج جام اصلی باشگاهی یوفا را فتح کرده است.

آرسن ونگر و ژوزه مورینیو؛ دوره‌ای که رقابت شخصی شد

بخش مهمی از حساسیت مدرن آرسنال و چلسی به تقابل آرسن ونگر و ژوزه مورینیو برمی‌گردد.

زمانی که مورینیو در سال ۲۰۰۴ هدایت چلسی را برعهده گرفت، آرسنال تازه فصل بدون شکست ۰۴-۲۰۰۳ را پشت سر گذاشته بود و یکی از قدرتمندترین تیم‌های انگلیس محسوب می‌شد. اما چلسی خیلی زود به رقیب اصلی توپچی‌ها در لندن و یکی از قدرت‌های مسلط لیگ تبدیل شد.

اختلاف دیدگاه دو مربی، رقابت‌های لفظی و حتی درگیری کنار زمین در مسابقه سال ۲۰۱۴ باعث شد نبرد آرسنال و چلسی در این دوره فراتر از زمین فوتبال برود. لیگ برتر نیز تقابل ونگر و مورینیو را در میان لحظات نمادین این دربی قرار داده است.

دیدیه دروگبا؛ کابوس آرسنال

اگر یک بازیکن را بتوان نماد دوران برتری چلسی در این رقابت دانست، آن بازیکن دیدیه دروگبا است.

مهاجم ساحل عاجی در مجموع ۱۳ گل مقابل آرسنال به ثمر رساند و بهترین گلزن تاریخ این دربی شد. او در فینال جام اتحادیه ۲۰۰۷ هر دو گل چلسی را زد و در چند مسابقه مهم لیگ نیز نقش تعیین‌کننده‌ای داشت.

عملکرد دروگبا مقابل آرسنال آن‌قدر تأثیرگذار بود که بخش بزرگی از روایت رقابت دو تیم در دهه‌های ۲۰۰۰ و ۲۰۱۰ با نام او گره خورده است.

انتقال بازیکن میان آرسنال و چلسی

برخلاف بعضی از رقابت‌های سنتی فوتبال، انتقال بازیکن بین آرسنال و چلسی کاملاً غیرمعمول نیست. چندین بازیکن سرشناس پیراهن هر دو باشگاه را پوشیده‌اند و بعضی انتقال‌ها نیز خود به بخشی از تاریخ این دربی تبدیل شده‌اند.

اشلی کول در سال ۲۰۰۶ مستقیماً از آرسنال به چلسی رفت؛ انتقالی که یکی از جنجالی‌ترین جابه‌جایی‌های فوتبال انگلیس در آن دوره بود. بعدها پتر چک از چلسی راهی آرسنال شد، اولیویه ژیرو مسیر معکوس را طی کرد و بازیکنانی مانند سسک فابرگاس، جورجینیو و کای هاورتز نیز در دوره‌های مختلف برای هر دو باشگاه بازی کردند.

تا سال ۲۰۲۶، فهرست بازیکنان دارای سابقه حضور در هر دو تیم همچنان در حال گسترش است؛ موضوعی که برخلاف برخی دربی‌های سنتی، مسیر انتقال میان دو رقیب لندنی را کاملاً مسدود نکرده است.

استمفوردبریج و امارات؛ دو صحنه اصلی رقابت

خانه فعلی آرسنال ورزشگاه امارات در شمال لندن است، در حالی که چلسی از زمان تأسیس خود در استمفوردبریج در غرب لندن بازی می‌کند.

استمفوردبریج جایگاه ویژه‌ای در تاریخ این رقابت دارد. نخستین مسابقه دو تیم در سال ۱۹۰۷ در همین ورزشگاه برگزار شد و بازی سال ۱۹۳۵ نیز با حضور ۸۲٬۹۰۵ نفر رکورد تماشاگر ورزشگاه را ثبت کرد.

در سوی دیگر، ورزشگاه امارات از سال ۲۰۰۶ میزبان بازی‌های خانگی آرسنال است و در سال‌های اخیر شاهد چند نتیجه تاریخی در این دربی بوده؛ از برد ۵ بر صفر آرسنال در سال ۲۰۲۴ تا حذف چلسی در نیمه‌نهایی جام اتحادیه ۲۰۲۶.

پیش از انتقال آرسنال به امارات، هایبری صحنه اصلی بازی‌های خانگی توپچی‌ها مقابل چلسی بود و یکی از تاریخی‌ترین تقابل‌ها نیز همان پیروزی ۲ بر یک چلسی در یک‌چهارم نهایی لیگ قهرمانان ۲۰۰۴ در هایبری است.

آیا آرسنال و چلسی بزرگ‌ترین دربی لندن است؟

پاسخ به این سؤال به معیار انتخاب بستگی دارد. رقابت آرسنال و تاتنهام از نظر جغرافیایی و سابقه دشمنی هواداری یکی از سنتی‌ترین دربی‌های لندن است، در حالی که چلسی نیز رقابت‌های تاریخی خود را با تیم‌هایی مانند تاتنهام و فولام دارد.

اما آرسنال و چلسی از نظر تعداد تقابل‌های بزرگ، فینال‌های مستقیم و موفقیت دو باشگاه در سطح داخلی و اروپایی جایگاه منحصربه‌فردی دارند. آنها پنج بار در فینال‌های مهم مقابل یکدیگر بازی کرده‌اند، در لیگ قهرمانان و لیگ اروپا مستقیماً روبه‌روی هم قرار گرفته‌اند و بیش از ۲۰۰ مسابقه رسمی میانشان برگزار شده است.

به همین دلیل رقابت آرسنال و چلسی را می‌توان یکی از مهم‌ترین دربی‌های مدرن لندن دانست؛ رقابتی که اهمیت آن فقط از فاصله جغرافیایی دو باشگاه نمی‌آید، بلکه از بیش از یک قرن تاریخ، جام‌های متعدد و دوره‌های مختلف نبرد برای برتری در فوتبال انگلیس شکل گرفته است.

رقابت آرسنال و چلسی در سال‌های اخیر

در سال‌های ابتدایی دهه ۲۰۲۰ موازنه این رقابت بار دیگر به سود آرسنال تغییر کرد. چلسی پیش از دیدار سپتامبر ۲۰۲۶ در ۱۱ مسابقه متوالی در تمام رقابت‌ها موفق به شکست آرسنال نشده بود و پیروزی ۲ بر یک توپچی‌ها در امارات این روند را به ۱۲ مسابقه رساند.

این وضعیت یادآور ماهیت چرخه‌ای رقابت دو باشگاه است. آرسنال برای سال‌های طولانی دست بالا را داشت، چلسی در دهه‌های ۲۰۰۰ و ۲۰۱۰ دوره‌ای از برتری را تجربه کرد و در سال‌های اخیر دوباره آرسنال نتایج بهتری در دیدارهای مستقیم ثبت کرده است.

همین جابه‌جایی قدرت باعث شده آرسنال و چلسی بعد از بیش از یک قرن همچنان یکی از جذاب‌ترین رقابت‌های فوتبال انگلیس باقی بماند؛ دربی‌ای که هر دوره از تاریخ آن داستان متفاوتی برای تعریف کردن دارد.